Pitch deck investorun biznesi anlamasına və növbəti olaraq nəyi araşdıracağını seçməsinə kömək etməlidir. Təqdimat müştəri sübutunu əvəz etmir; yaxşı dizayn fərziyyəni nəticəyə çevirmir. Bu siyahı Azərbaycanda mələk investor, vençur fondu və ya dəstək proqramı ilə ilk görüşə hazırlaşan təsisçilər üçündür. Onu universal müraciət forması saymaq əvəzinə qarşı tərəfin cari göstərişlərinə uyğunlaşdırın.
Görüşün məqsədini əvvəlcədən müəyyən edin
Slaydları redaktə etməzdən əvvəl şirkətin hazırkı mərhələsini, axtarılan maliyyəni və ya dəstəyi, növbəti biznes nəticəsini yazın. Tanışlıq görüşü, məhsul müzakirəsi və formal investisiya qiymətləndirilməsi fərqli detallara ehtiyac duyur. Niyə məhz həmin təşkilata müraciət etdiyinizi qısa izah etməyə hazır olun.
Sequoia-nın biznes-plan bələdçisi biznesin, bazarın və komandanın aydın izahına diqqət yetirir. Y Combinator da ilkin maliyyələşmə bələdçisi dərc edir. Aşağıdakı iş siyahısı AzerStartup redaksiyasının praktiki ümumiləşdirməsidir; rəsmi şablon və ya həmin investorların biznesinizi tövsiyə etməsi deyil.
Hekayəni sübutlar üzərində qurun
Sadə ardıcıllıq seçin: məhsul kimə lazımdır, müştəri üçün nə dəyişir, nəyi artıq göstərmisiniz və növbəti mərhələ nə tələb edir. Hər bölmə şirkətdən kənar insanın anlayacağı suala cavab versin. Yerli terminləri izah edin, nəticənin Azərbaycana, başqa ölkəyə və ya bir neçə bazara aid olduğunu göstərin.
| Bölmə | Hazırlanmalı sübut | Yoxlanmalı səhv |
|---|---|---|
| Müştəri və problem | Müəyyən müştəri qrupu və müşahidə olunan problem | Hamını potensial müştəri kimi göstərmək |
| Məhsul | İşlək nümayiş və ya prototipin dürüst təsviri | Planlaşdırılan funksiyanı hazır məhsul kimi təqdim etmək |
| Tələb | Tarixli istifadə göstəriciləri, ödənişli müştərilər və ya statusu göstərilən pilotlar | Qeydiyyatları, aktiv istifadəçiləri və ödəniş edənləri toplamaq |
| Kommersiya modeli | Kimin ödədiyi, qiymət və xidmətin icra xərci | Əməliyyat dövriyyəsini şirkətin gəliri saymaq |
| İnkişaf və alternativlər | Yoxlanılmış satış kanalı və uyğun alternativlər | Rəqib olmadığını iddia etmək |
| Komanda və növbəti nəticə | Vəzifələr, çatışmayan bacarıqlar, tələb olunan vəsait və istifadəsi | Məsləhətçiləri tamştat əməkdaş kimi göstərmək |
Hələ gəlir əldə etməyən komanda da öyrəndiklərini izah edə bilər: nəyi, kimlə yoxlayıb, nə dəyişib və hansı suallar açıq qalıb. Pilotun həcmi və statusu dəqiq göstərildikdə o, faydalı sübutdur. Ödənişsiz sınağı davamlı gəlir, danışığı isə imzalanmış müştəri müqaviləsi adlandırmayın.
Rəqəmləri bir-birinə uyğunlaşdırın
Hesabat dövrünü seçin və bütün təqdimatda ona əməl edin. Valyutanı, əhatə olunan ölkələri, rəqəmlərin faktiki nəticə və ya proqnoz olduğunu göstərin. Görüşdə izah edə bilmək üçün hesablamanın tarixli nüsxəsini saxlayın. Bazar həcmi qiymətləndirməsindən istifadə edirsinizsə, onun real xidmət göstərə biləcəyiniz müştərilərlə əlaqəsini əsaslandırın.
- Aktiv istifadəçi sayını göstərməzdən əvvəl aktivliyin tərifini verin.
- Gəliri, sifarişləri, ümumi əməliyyat dövriyyəsini və daxil olan pulu ayırın.
- Birdəfəlik satışı təkrarlanan gəlirdən fərqləndirin.
- Müştəri saxlanmasını müzakirə edərkən dövrü və qrupu göstərin.
- Planlaşdırılan xərcləri və əsas fərziyyə doğrulmazsa nəyin dəyişəcəyini izah edin.
Sadə şərti nümunədə hesabında 40 000 AZN olan və ayda sabit 8 000 AZN xalis pul çıxışı yaşayan komandanın əlavə maliyyə və ya dəyişiklik olmadan təxminən beş aylıq ehtiyatı var. Real plan ödəniş vaxtlarını, öhdəlikləri və qeyri-müəyyənliyi də nəzərə almalıdır. Bu rəqəmlər hesablama nümunəsidir; AzerStartup kataloqundakı şirkətə aid deyil.
Kiçik və nəzarət olunan sübut qovluğu hazırlayın
Dəstəkləyici məlumatı hazır saxlayın, lakin onu söhbətin mərhələsinə uyğun paylaşın. Təqdimatı məxfi hüquqi, maliyyə və şəxsi sənədlərdən ayırın. Müştəri siyahılarını, şəxsiyyət sənədlərini, parolları və giriş məlumatlarını açıq qovluqda yerləşdirməyin.
- Eyni rəqəmlərdən istifadə edən tarixli təqdimat və qısa şirkət xülasəsi.
- Məhsulun nümayişi və hansı funksiyaların işlədiyinin dəqiq təsviri.
- Pay bölgüsünün və mövcud maliyyələşmə öhdəliklərinin izahı.
- Paylaşmaq hüququnuz olan müştəri və ya pilot sübutları.
- Növbəti nəticəyə və əsas işə qəbul ehtiyaclarına bağlı xərc planı.
- Vacib suallar, cavablar və sonrakı addımların qeydi.
Fayllara aydın ad verin və məxfi məlumatlara çıxışı idarə edin. İnvestor pay, əqli mülkiyyət və ya məcburi sövdələşmə ilə bağlı sənədlər istədikdə uyğun ixtisaslı məsləhətçi ilə dəqiqləşdirin. Bu siyahı bütün şirkətlər üçün vahid hüquqi sənəd paketi müəyyən etmir.
Müraciəti qarşı tərəfə uyğunlaşdırın
Yol seçməzdən əvvəl Azərbaycanda startap maliyyələşməsi bələdçimizi oxuyun. İnvestor kataloqunu faktiki mərhələnizlə müqayisə edin. Caucasus Ventures və Next Business Angels profillərində rəsmi mənbələr var; qurumların meyarlarını və müraciət yollarını ayrı-ayrılıqda yoxlayın.
Məhsulu, müştərini, hazırkı sübutları, istəyinizi və həmin quruma yazma səbəbini göstərən qısa giriş hazırlayın. Fayl və forma tələblərinə əməl edin. Uyğunluğu qarşı tərəfin özünün tapmalı olduğu kütləvi məktubdan çəkinin. Müraciətin qəbul edilməsi investisiya qərarı deyil, göndərişin qeydə alınmasıdır.
Yalnız slaydları deyil, sualları da məşq edin
Şirkəti tanımayan şəxsdən məhsulu öz sözləri ilə izah etməsini istəyin. Müştərini və faydanı müəyyən edə bilmirsə, izahı sadələşdirin. Nəyin ölçüldüyünü, nəyin fərziyyə olduğunu, müştərilərin niyə qayıtdığını, növbəti sınağı və maliyyənin nəyi dəyişəcəyini izah etməyə hazırlaşın. Cavabı bilmirsinizsə, dəqiq görünən rəqəm uydurmaq əvəzinə sonradan dəqiqləşdiriləcək sual kimi qeyd edin.
Göndərməzdən əvvəl son yoxlama
- Şirkətin adı, məhsul keçidləri və əlaqə məlumatları düzgündür.
- Hər qrafikdə dövr, ölçü vahidi və anlaşılan tərif var.
- Faktiki nəticələr və proqnozlar ayrılıb.
- Müştəri sübutunu qanuni paylaşmaq mümkündür, məxfi detallar qorunur.
- Tələb olunan məbləğ və xərc planı eyni nəticəyə xidmət edir.
- Fayl və rəsmi müraciət keçidi başqa cihazda da işləyir.
- Komanda üzvü təqdimatdakı hər vacib rəqəmi izah edə bilir.
Tez-tez verilən suallar
Slayd sayı üçün məcburi tələb varmı?
Bu redaksiya siyahısı məcburi slayd sayı müəyyən etmir. Qarşı tərəfin göstərişlərinə əməl edin və sübutları aydın çatdırmaq üçün lazım olan həcmdən istifadə edin.
Mütləq gəlirim olmalıdırmı?
Tələblər investordan və proqramdan asılıdır. Mərhələnizi dürüst təsvir edin və həmin mərhələdə olan sübutu göstərin. Gözlənilən tələbə uyğun gəlmək üçün gəlir uydurmayın.
Açıq startap profili təqdimatı əvəz edirmi?
Açıq startap profili şirkətin tapılmasına kömək edir. Uyğunlaşdırılmış təqdimat cari istəyi və sübutları izah edir. Hər ikisini uyğun saxlayın, məxfi məlumatı isə nəzarət olunan qiymətləndirmə üçün ayırın.